Beste houtskool voor een kamado: lump, briketten en rookhout uitgelegd

De houtskool die je gebruikt, bepaalt voor een groot deel hoe goed je kamado presteert. Een kamado is gebouwd om met weinig brandstof lang en stabiel te branden, maar dan moet die brandstof wel meewerken. Verkeerde houtskool geeft veel as, blokkeert de luchtstroom, zorgt voor een vieze smaak of brandt veel te snel op. De juiste houtskool levert een schone, hete en voorspelbare gloed waarmee je uren vooruit kunt.

In deze gids leggen we uit welke soorten houtskool er zijn, waarom vrijwel alle kamado-fabrikanten natuurlijke lump charcoal aanraden, waar je op let bij het kopen en hoe je rookhout combineert. Ben je nog op zoek naar de kamado zelf? Dan vind je in onze top 10 van de beste kamada bbq modellen van compact tot extra groot.

Deze pagina bevat affiliate links naar bol. Koop je via zo'n link, dan ontvangen wij een kleine commissie, zonder extra kosten voor jou. Meer info.

Waarom houtskool bij een kamado extra belangrijk is

Bij een open kogelbarbecue brandt houtskool vaak helemaal op en ventileert de rook snel weg. Een kamado is bijna luchtdicht en werkt met een beperkte, gecontroleerde luchtstroom. Dat heeft drie gevolgen:

• As blijft liggen. Houtskool met veel as verstopt de gaatjes in het kolenrooster en de onderste luchtschuif. De temperatuur zakt dan langzaam weg.
• Geuren blijven hangen. Keramiek is poreus. Chemische bindmiddelen of aanmaakmiddelen trekken in de wanden en geven later een bijsmaak.
• Houtskool wordt hergebruikt. Omdat je een kamado uitmaakt door de ventilatie te sluiten, blijft een deel van de kolen over. Goede houtskool kun je zonder problemen een tweede of derde keer gebruiken.

Lump charcoal: de standaard voor kamado's

Lump charcoal is houtskool in zijn natuurlijke vorm: stukken hout die in een oven zonder zuurstof zijn verkoold. Je herkent het aan de onregelmatige brokken waarin je de nerf van het hout nog ziet.

Voordelen van lump charcoal in een kamado:

• brandt heet: geschikt voor pizza en searen;
• weinig as, dus een vrije luchtstroom tijdens lange sessies;
• reageert snel op de ventilatie, waardoor je de temperatuur makkelijk stuurt;
• neutrale, schone geur zonder bindmiddelen;
• herbruikbaar na het doven.

Nadeel: de stukken zijn ongelijk van grootte en er zit soms wat gruis onderin de zak. Dat gruis gebruik je niet bovenop, maar je kunt het onderin de vuurpot laten liggen.

Briketten: alleen als ze honderd procent natuurlijk zijn

Briketten zijn geperste blokjes van houtskoolpoeder met een bindmiddel. Ze branden gelijkmatig en lang, en dat klinkt aantrekkelijk voor low & slow. Toch zijn veel kamado-fabrikanten er terughoudend mee, en met reden: veel briketten bevatten bindmiddelen, minerale vulstoffen of zelfs aanmaakmiddelen. Dat geeft veel as en een chemische geur die in het keramiek trekt.

Wil je toch briketten gebruiken, kies dan voor briketten op basis van alleen houtskool en een natuurlijk bindmiddel zoals zetmeel. Kokosbriketten zijn daar een voorbeeld van: ze branden lang en relatief schoon. Let wel op dat ook goede briketten meer as geven dan lump charcoal, dus maak de vuurpot na elke lange sessie leeg. Sommige handleidingen, zoals die van de KitchenBrothers 13 inch, noemen houtskool of briketten als brandstof; de keuze voor natuurlijke producten maakt het verschil.

Welke houtsoort?

De houtsoort bepaalt hoe heet en hoe lang de houtskool brandt, en in mindere mate de geur.

Hoe harder en dichter het hout, hoe langer en heter de houtskool brandt. Zachte soorten ontsteken sneller maar zijn eerder op.

Stukgrootte: groot is beter

Voor een kamado wil je liefst grote stukken. Grote brokken laten tussen zich ruimte vrij waar de lucht doorheen kan. Kleine stukjes en gruis stapelen zich op en blokkeren de luchtstroom. Een praktische aanpak:

1. Leg de grootste stukken onderin de vuurpot, direct op het kolenrooster.
2. Vul aan met middelgrote stukken.
3. Gebruik kleine stukken alleen bovenop rond het aanmaakpunt, waar ze snel aanslaan.
4. Gooi gruis onderin de zak niet in de kamado, maar gebruik het bijvoorbeeld in een kogelbarbecue.

Waar let je op bij het kopen?

• 100% natuurlijk. Geen bindmiddelen, geen paraffine, geen ‘zelfontbrandende’ zakken.
• Herkomst en keurmerk. Houtskool uit duurzaam beheerd bos (FSC of vergelijkbaar) is beter voor het milieu en vaak ook constanter van kwaliteit.
• Weinig gruis. Druk op de zak: hoor je veel kleine stukjes, dan is de kwaliteit vaak lager.
• Droog bewaren. Vochtige houtskool ontsteekt slecht en spat. Bewaar de zak afgesloten in een schuur of afgesloten box.

Rookhout combineren met houtskool

Voor extra smaak bij roken leg je een paar blokken rookhout (chunks) tussen de houtskool. In een kamado heb je veel minder nodig dan in een open barbecue, omdat de rook in de afgesloten ruimte blijft. Twee tot vier chunks zijn voor een lange sessie vaak al genoeg.

Populaire combinaties:

• Hickory of eik voor varkensvlees en rundvlees, kruidig en stevig.
• Appel of kers voor kip, vis en varken, zacht en zoetig.
• Beuk voor vis en kaas, mild en klassiek.

Gebruik liever chunks dan chips. Chips branden in een kamado snel op en geven een korte, felle rookstoot. Chunks smeulen langer en gelijkmatiger. Meer over roken lees je in onze gids low & slow op de kamado.

Veelgemaakte fouten met houtskool in een kamado

Ook met goede houtskool gaat het weleens mis. Dit zijn de fouten die we het vaakst zien:

• Te weinig houtskool voor een lange sessie. Een kamado is zuinig, maar voor acht uur roken wil je een volle vuurpot. Bijvullen tijdens een sessie betekent het rooster en de platesetter eruit halen, en dat wil je juist vermijden.
• Nieuwe kolen bovenop oude as. Schud de oude kolen altijd eerst op zodat de as door het rooster valt. Anders begin je met een half verstopte luchttoevoer.
• Kolen die op de pakking of de rand liggen. Vul niet hoger dan de vuurring. Kolen die tegen het deksel of de pakking liggen, kunnen de afdichting beschadigen.
• Steeds een ander merk houtskool. Elke houtskool brandt net iets anders. Wie steeds wisselt, moet ook steeds opnieuw de ventilatiestanden zoeken. Vind een merk dat je bevalt en blijf daarbij.
• Rookhout direct bij het aanmaakpunt. Leg chunks iets van het aanmaakpunt af, zodat ze pas na verloop van tijd gaan smeulen in plaats van direct fel te branden.

Hoe lang brandt een vulling?

Dat hangt af van de grootte van je kamado, de houtsoort en de temperatuur. Bij lage temperaturen rond 110 °C kan een volle vuurpot in een middelgrote kamado vele uren doorbranden; bij 300 °C voor pizza gaat het uiteraard veel sneller. Houd voor je eerste lange sessies een thermometer in de gaten en noteer hoe lang je doet met een vulling. Dan weet je de volgende keer precies hoeveel je nodig hebt.

Zuinig stoken: zo gaat je zak houtskool langer mee

• Doof de kamado altijd door beide ventilaties te sluiten, niet met water.
• Schud de overgebleven kolen de volgende keer op en vul alleen aan wat nodig is.
• Stuur rustig naar je doeltemperatuur toe: te heet stoken en terugknijpen kost veel brandstof.
• Bescherm je kamado tegen regen in de vuurpot; natte kolen moet je weggooien.

Hoe je de kolen correct aansteekt, lees je in kamado bbq aansteken.

Conclusie

De beste houtskool voor een kamado is grove, natuurlijke lump charcoal van hardhout, met zo weinig mogelijk gruis. Wil je extra lange sessies, dan zijn honderd procent natuurlijke briketten zoals kokosbriketten een goed alternatief, zolang je de as daarna verwijdert. Vermijd briketten met chemische bindmiddelen en aanmaakvloeistof: die schaden de smaak en blijven in het keramiek hangen. Combineer met een paar chunks rookhout voor extra smaak. Met de juiste brandstof haal je alles uit je kamado. Nog geen kamado? Ontdek welke het beste bij je past in onze vergelijking van de beste kamada bbq.

Veelgestelde vragen

### Kan ik gewone briketten gebruiken in mijn kamado? Het kan, maar het is niet ideaal. Gewone briketten bevatten vaak bindmiddelen die veel as en een chemische geur geven. Kies honderd procent natuurlijke briketten of, beter nog, lump charcoal.

### Hoeveel houtskool gebruik je in een kamado? Minder dan in een open barbecue. Vul de vuurpot voor grillen tot ongeveer de rand van de vuurring en voor low & slow helemaal vol. Wat overblijft, gebruik je de volgende keer opnieuw.

### Kan ik houtskool hergebruiken? Ja. Sluit na het koken beide ventilaties zodat het vuur dooft. De niet-verbrande kolen schud je de volgende keer op, waarna je bijvult met verse houtskool.

### Moet ik rookhout eerst weken? In een kamado is weken niet nodig. Droge chunks smeulen in de zuurstofarme omgeving vanzelf langzaam. Geweekt hout zorgt vooral voor stoom en een tragere temperatuuropbouw.